سبط ابن الجوزي ( مترجم : محمدرضا عطائى )

مقدمه 20

تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي )

« شيخ محيى الدّين سوسى گويد : وقتى كه خبر درگذشت سبط ابن جوزى به جدّم رسيد ، گفت : خدا او را نيامرزد كه او رافضى بود ! » . ( 1 ) ابن حجر عسقلانى در كتاب « لسان الميزان » ( ج 6 ص 328 ) ، چاپ حيدرآباد ) سخن ذهبى را نقل كرده ، مىافزايد : « جايگاه كتاب مرآة الزّمان را قطب موسى بالا برده و از آن تجليل كرده است و در ذيل نوشته‌هاى بعدى - پس از نقل تواريخ - مىگويد : آن را از نظر مقصد ، جامعترين و از نظر آبشخور ، گواراترين و از حيث بيان ، نيكوترين و از نظر روايت ، صحيحترين كتاب يافتم ، باغ ميوه‌اش آشكارا و آيينهء تمام‌نماى زمان است » « 1 » . ( 2 ) پى نوشت همين كتاب مرآة الزّمان ، از قطب الدين ابو الفتح موسى بن محمد بن احمد بن قطب الدّين يونينى بعلبكى حنبلى ( متوفاى سال 726 ه . ) در چهار جلد است : مجلّد اوّل آن كه مربوط به وقايع سال 654 ه . تا سال 662 ه . است . در چاپخانهء مجلس دائرة المعارف عثمانى حيدرآباد دكن هند به سال 1374 ه . در 557 صفحه ( از روى دو نسخه قديمى محفوظ در كتابخانهء اياصوفيهء استانبول به شماره‌هاى 3146 و 3199 ) به چاپ رسيده است . جلد دوم مربوط به وقايع سالهاى 657 ه . تا 670 ه . در سال 1375 ه . در 490 صفحه در چاپخانهء مزبور چاپ شده كه از روى دو نسخهء قديمى محفوظ در آكسفورد و استانبول و با كمك وزارت معارف حكومت عالى هند تصحيح شده است . جلد سوم آن مربوط به وقايع سالهاى 671 ه . ق تا 677 ه . در 443 صفحه و جلد چهارم آن دربارهء وقايع سالهاى 678 ه . تا 686 ه . در 333 صفحه در سال 1380 ه . و در چاپخانهء ياد شده به طبع رسيده است . در آغاز جلد اول چنين آمده است : « الحمد للّه مصرف الدّهور . . . » و مطالبى را آورده كه خلاصه‌اش اين است : « ديدم كتاب مرآة الزّمان ، از نظر مقصد ، جامعترين و از نظر آبشخور ، گواراترين كتاب است از اين رو شروع ( به مختصر نمودن آن كردم ) و ديدم كه در سال 654 ه . يعنى سالى كه مصنّف در خلال آن فوت شده ، رشتهء مطلب گسسته شده است . تصميم گرفتم در ذيل آن تا مدّت زمانى كه خداوند مقدّر فرمايد ؟ بياورم و شايد كسانى كه از نوشته‌هاى من اطلاع يابند در بعضى موارد از طول و تفصيل و در مواردى ، از اختصار آن انتقاد

--> ( 1 ) شايد همين كتابى باشد كه آماده چاپ شده است و از آنجا كه اين كتاب در فضايل اهل بيت ( ع ) تأليف شده ، نخواسته است نام آن را ببرد ! براى ذهبى و ديگر منحرفان نظير او ، طبعا اين قبيل كتابها خوشايند نيست . هر كسى سزاى عمل خود را مىبيند ؛ اگر عملش خير باشد پاداش خير و اگر بد باشد ، كيفر بد آن را خواهد ديد و خدا با پرهيزگاران و با كسانى است كه نيكوكارند .